Kraamzorgpakketten tot wel €849 en hoger: waar zijn we eigenlijk mee bezig?
Terwijl de kraamzorgsector kampt met grote personeelstekorten, zien we steeds vaker commerciële kraamzorgpakketten verschijnen. Van basis tot premium, met steeds meer aanvullende diensten en beloftes. Maar wat verkopen we ouders eigenlijk? En belangrijker: wat hoort bij reguliere kraamzorg, wat is écht aanvullend en kunnen we wel waarmaken wat we beloven?
Het valt steeds meer op: kraamzorgpakketten.
Basis, plus, premium, compleet. Een bepaald aantal uren, lichte huishoudelijke ondersteuning, uitgebreidere huishoudelijke taken, een persoonlijk kraamplan, extra contact na de kraamweek, een fotoshoot, flexibele planning, weekendzorg en zelfs 24/7 bereikbaarheid.
Sommige zelfstandigen bieden inmiddels pakketten aan die kunnen oplopen tot €849 of zelfs meer.
En dan vraag ik me oprecht af: waar gaan we naartoe?
Wat zit er eigenlijk in een kraamzorgpakket?
Wanneer je de verschillende pakketten bekijkt, zie je dat steeds meer onderdelen als extra service worden gepresenteerd.
Maar laten we eens kritisch kijken.
Weekendzorg? Kraamzorg stopt niet omdat het zaterdag of zondag is. Weekendzorg hoort gewoon bij de reguliere zorgverlening wanneer een gezin op die dagen zorg nodig heeft.
24/7 bereikbaarheid? Bij bevallingen en partusassistentie is bereikbaarheid geen luxe extra. Het hoort bij het vak en de verantwoordelijkheid die we dragen.
Flexibele planning? Kraamzorg is van nature geen reguliere afspraak die je weken van tevoren op een vast tijdstip kunt inplannen. Een bevalling laat zich niet plannen. De zorgvraag ontstaat rondom de geboorte en vraagt juist om flexibiliteit.
Een persoonlijk kraamplan? Natuurlijk is persoonlijke afstemming belangrijk. Maar is dat niet juist onderdeel van goede kraamzorg? Kijken naar het gezin, de behoeften van moeder en kind en de omstandigheden waarin de zorg wordt verleend?
Extra contact na de kraamweek? Deze kan ik juist wel begrijpen als aanvullende betaalde service. We kennen allemaal de gezinnen (want dat zijn er echt veel) die ook weken na de kraamweek nog vragen stellen via WhatsApp. Die betrokkenheid is mooi, maar vraagt ook tijd en beschikbaarheid. Wanneer dit buiten de reguliere zorgverlening valt, vind ik het logisch dat hiervoor een aanvullend aanbod bestaat.
En dan hebben we het nog niet eens over fotoshoots, wellness, cadeaus en andere aanvullende diensten.
Begrijp mij niet verkeerd: ik ben absoluut niet tegen kraamzorgpakketten, extra dienstverlening of ondernemerschap. Sterker nog, ik zie mogelijkheden om zelf ook aanvullende pakketten aan te bieden.
Maar voor mij zit het verschil in wat je aanbiedt en waarvoor ouders daadwerkelijk betalen.
Reguliere, verzekerde kraamzorg moet reguliere kraamzorg blijven. Ouders zouden niet extra moeten betalen voor zaken die simpelweg bij ons vak en onze reguliere dienstverlening horen.
Aanvullende diensten mogen wat mij betreft juist wél een eigen waarde en prijs hebben. Denk aan extra contactmomenten na de kraamweek, aanvullende begeleiding of het opstarten van zorg aan het einde van de dag wanneer dit buiten de reguliere zorgverlening valt.
Het gaat om transparantie: wat is verzekerd, wat is aanvullend en waarvoor betaalt een gezin precies?
Kraamzorg is geen luxeproduct met verschillende kwaliteitsniveaus
Laten we één belangrijk uitgangspunt niet vergeten: de verzekerde kraamzorg in Nederland is gebaseerd op landelijke uitgangspunten en kwaliteitsnormen. De zorgbehoefte bepaalt welke zorg en hoeveel uren nodig zijn, niet de dikte van de portemonnee.
Een basis, plus of premiumpakket mag nooit de indruk wekken dat ouders die meer betalen recht hebben op betere verzekerde kraamzorg, meer medische aandacht of een hogere standaard van zorg.
Natuurlijk mogen er verschillen bestaan in aanvullende dienstverlening. Een gezin dat kiest voor extra begeleiding, aanvullende contactmomenten of een bijzondere ervaring mag daarvoor betalen.
Maar de kwaliteit van de reguliere kraamzorg mag geen premiumproduct worden.
Goede kraamzorg zou niet afhankelijk mogen zijn van wat ouders extra kunnen of willen betalen.
En ondertussen verkeert de kraamzorg in een crisis
Dit is voor mij misschien wel het belangrijkste punt.
We weten allemaal hoe groot het personeelstekort is. Gezinnen zoeken naar kraamzorg, organisaties moeten cliënten teleurstellen en in verschillende regio's wordt noodgedwongen afgeschaald.
Uit cijfers die de overheid over 2025 heeft gepubliceerd, blijkt dat 33% van de cliënten minder kraamzorguren ontving dan geïndiceerd, zonder dat zij dit zelf wilden. Daarnaast ontving 20% van de cliënten minimale zorg.
Dat zijn geen kleine aantallen. Dat zijn gezinnen die juist in een kwetsbare periode niet de zorg krijgen die aanvankelijk nodig werd geacht.
En toch zien we aanbieders pakketten presenteren met maximaal 49 uur kraamzorg.
Ook grote organisaties die tegelijkertijd aangeven moeite te hebben om de zorgvraag op te vangen, bieden uitgebreide pakketten aan.
Hoe rijmen we dat met elkaar?
Ik begrijp dat een pakket een maximumaantal uren kan vermelden en dat de daadwerkelijke inzet afhankelijk is van de indicatie. Maar juist daarom vind ik dat ouders vooraf heel duidelijk moeten weten wat ze kopen.
Een maximum van 49 uur op een website is namelijk nog geen garantie dat die 49 uur daadwerkelijk geleverd kunnen worden.
En dan komt ook de KLIM eraan
Alsof de huidige situatie nog niet ingewikkeld genoeg is, staat de sector voor een grote verandering: de Kraamzorg Landelijke Indicatiemethodiek, oftewel KLIM.
De bedoeling is om de zorg beter af te stemmen op de daadwerkelijke zorgbehoefte van moeder en kind. Er wordt gewerkt met zorgzwaartepakketten in plaats van uitsluitend de huidige manier van indiceren.
De landelijke implementatie wordt voorbereid voor medio 2027. De precieze invoering en uitwerking moeten nog verder duidelijk worden.
Er wordt gesproken over een andere verdeling van de beschikbare zorguren, waarbij in de nieuwe systematiek ook rekening wordt gehouden met een lager maximaal aantal uren, zoals max 38 uur, en soms minder zorg dagen; Klaar is klaar. Dus eerder afsluiten als zorgdoelen behaald zijn..
Maar je hebt nu in november een luxe kraamzorgpakket afgesloten met het kraambureau voor 49 uur voor jouw kindje uitgerekend Juli 2027.. Die belofte kunnen wij dus helemaal niet waarnemen.
En juist daarom moeten we voorzichtig zijn met het verkopen van verwachtingen over aantallen uren die mogelijk niet gegarandeerd kunnen worden.
Het gezin die zich nu heeft ingeschreven voor een uitgebreid pakket met maximaal 49 uur kraamzorg. De uitgerekende datum is juli 2027, die komt dus voor een verassing te staan.
Hoe wordt dat pakket dan uitgevoerd wanneer de nieuwe indicatiemethodiek van toepassing is? Wat is er contractueel toegezegd? Wat kan daadwerkelijk worden geleverd? En wat gebeurt er wanneer de indicatie lager uitvalt of de beschikbare capaciteit onvoldoende is?
Dat zijn vragen waarop ouders vooraf een eerlijk antwoord verdienen.
Wat beloven we ouders eigenlijk?
Een aanstaande ouder die €800 betaalt voor een uitgebreid kraampakket, mag verwachten dat daar duidelijkheid tegenover staat.
Zijn de uren gegarandeerd of betreft het een maximum?
Wat gebeurt er wanneer de indicatie lager uitvalt?
Wat gebeurt er wanneer er onvoldoende personeel beschikbaar is?
Welke onderdelen zijn reguliere kraamzorg en welke zijn daadwerkelijk aanvullende diensten?
Wat gebeurt er met de betaling wanneer beloofde diensten niet geleverd kunnen worden?
Hoe verhoudt het pakket zich tot de nieuwe KLIM-methodiek?
Betalen ouders voor extra dienstverlening of voor zorg waarop zij vanuit hun verzekering al recht hebben?
Dit zijn geen vervelende vragen. Dit is transparantie en verantwoordelijkheid nemen als zorgaanbieder.
Aanvullende pakketten? Graag, maar wel met een duidelijk onderscheid
Ik ben niet tegen het ontwikkelen van aanvullende kraamzorgpakketten. Integendeel, ik denk dat daar zeker ruimte voor is.
Ook als zelfstandige mag je nadenken over hoe je jouw dienstverlening verder ontwikkelt, hoe je ouders extra kunt ondersteunen en hoe je jouw tijd en expertise op een eerlijke manier waardeert.
Maar laten we pakketten ontwikkelen vanuit transparantie en toegevoegde waarde.
Denk bijvoorbeeld aan:
Extra contactmomenten na afloop van de kraamweek.
Aanvullende begeleiding bij specifieke vragen.
Een extra begeleidingsmoment aan het einde van de dag, buiten de reguliere zorgverlening.
Een uitgebreid persoonlijk voorbereidingsgesprek.
Een aanvullende newborn of gezinsshoot.
Een mooi samengesteld kraamcadeau of verzorgingspakket.
Dat zijn diensten waarmee je daadwerkelijk iets extra's aanbiedt.
Laat ouders betalen voor wat daadwerkelijk aanvullend is, niet voor reguliere zorg die al onderdeel hoort te zijn van de kraamzorg waarop zij recht hebben.
Het verschil tussen verzekerde kraamzorg en aanvullende dienstverlening moet voor iedereen helder zijn.
Laten we teruggaan naar de kern
Kraamzorg is geen luxeproduct. Het is verzekerde geboortezorg, gericht op de gezondheid, veiligheid en het welzijn van moeder en baby.
Natuurlijk mag er ruimte zijn voor ondernemerschap, persoonlijke aandacht en aanvullende diensten. Maar laten we niet vergeten wat onder de zorg valt waarvoor een cliënt verzekerd is.
We hebben een sector waarin collega's overbelast raken, gezinnen zonder zorg komen te zitten en organisaties moeite hebben om de continuïteit te waarborgen.
Is het dan werkelijk het moment om steeds uitgebreidere pakketten te verkopen met beloftes over uren en diensten waarvan de uitvoerbaarheid niet vanzelfsprekend is?
Misschien moeten we ons minder bezighouden met het verkopen van steeds luxere kraampakketten en meer met het waarborgen van goede, toegankelijke en betrouwbare kraamzorg voor ieder gezin.
Want uiteindelijk zou het niet moeten uitmaken of ouders een basispakket of een premium pakket kunnen betalen.
Ieder gezin verdient goede kraamzorg.
En iedere kraamverzorgende verdient een sector waarin we de zorg die we beloven ook daadwerkelijk kunnen leveren.
Waar zijn we met elkaar mee bezig?